به گزارش پایگاه خبری مسکو تایمز، روسیه نقش مهمی در تامین نیاز گاز جهانیان ایفا می کند، اما چندی است که این کشور رتبه اول تولیدکنندگان گاز جهان را به کشور ایالات متحده آمریکا واگذار کرده است و به نظر می رسد بازپس گیری این رتبه از سوی مسکو نیازمند تصمیم گازپروم برای تصاحب بازارهای جدید خارجی است.
وزارت انرژی روسیه چندی پیش اعلام کرد که در پی کاهش تقاضای کشورهای عضو اتحادیه اروپا در بحبوحه بحران اقتصادی، تولید گاز این کشور با 12 درصد کاهش به 582 میلیارد متر مکعب در سال گذشته میلادی رسید.
اداره اطلاعات انرژی آمریکا وابسته به وزارت انرژی این کشور نیز دسامبر گذشته در بیانیه ای با اشاره به این که تولید گاز این کشور (تولید از ذخایر گازی پلمه سنگی یا سنگ رسی) در سال گذشته میلادی افزایش یافته است، تصریح کرد: انتظار می رود آمریکا 624 میلیارد متر مکعب گاز طبیعی در سال 2009 تولید کرده باشد.
آندره نف، تحلیلگر موسسه مشاوره «آی.اچ.اس گلوبال این سایت» مستقر در واشنگتن نیز پیش بینی کرد که روسیه حداقل تا سال 2015 نتواند به جایگاه گذشته خود به عنوان اولین تولیدکننده گاز طبیعی بازگردد.
نف تصریح کرد: تقاضای انرژی در اروپا به سرعت بهبود نخواهد یافت و این در حالی است که دسترسی به بازارهای جدید گاز طبیعی برای گازپروم زمان بر خواهد بود.
نف در ادامه دسترسی گازپروم را به بازارهای آسیا و آمریکای شمالی نیز در کوتاه مدت دشوار خواند.
نوئل تومنای، مدیر بخش جهانی گاز شرکت وود مکنزی نیز نظر نف را تایید و اعلام کرد که روسیه شانس کمی برای رسیدن دوباره به رتبه اول تولیدکنندگان گاز جهان خواهد داشت.
این کارشناسان همچنین بر این باورند که تلاش ها برای یافتن بازارهای جدید برای کسب دوباره رتبه نخست در صنعت گاز جهان برای روسیه ضروری است.
آنان یادآور شدند: مشتریان بالقوه ای همچون چین و کشورهایی در آسیا یا جنوب مدیترانه همچون اسپانیا و پرتغال برای گاز طبیعی روسیه وجود دارد.
تومنای در ادامه تاکید کرد: برنامه های گازپروم برای در اختیار گرفتن سهمی از بازار آمریکا از طریق عرضه ال.ان.جی عملی به نظر نمی رسد.
بنا بر اعلام شرکت بی.پی، روسیه از سال 2002 و برای هفت سال تولیدکننده شماره یک گاز طبیعی در جهان بود. این کشور همچنین از سال 1986 تا 1996 و در سال 1999 نیز بزرگ ترین تولیدکننده گاز طبیعی دنیا بود.
تومنای در ادامه گفت: کاهش فروش گاز به اوکراین احتمالا بزرگ ترین نشانه ناامیدکننده برای فروش گازپروم در سال گذشته میلادی بود، زیرا این کشور تنها 33 میلیارد و 500 میلیون متر مکعب گاز وارد کرد، در حالی که به طور معمول این حجم سالانه 55 میلیارد متر مکعب بود. فروش گازپروم در کل حدود 60 میلیارد متر مکعب در شرق و غرب اروپا و حدود 20 میلیارد متر مکعب دیگر در داخل روسیه کاهش یافته است.
البته شرکت گازپروم در سال گذشته میلادی تلاش هایی برای تنوع بخشی به بازارهای هدف خود داشت؛ به طوری که عرضه ال.ان.جی به ژاپن، کره جنوبی و ایالات متحده آمریکا را به عنوان بخشی از پروژه ساخالین-2 خود آغاز کرد.
به علاوه، گازپروم مذاکرات خود را با چین برای ساخت خط لوله و عرضه گاز به این کشور بزرگ مصرف کننده گاز دنیا، از سرگرفته است. این مذاکرات مدت ها بود که به دلیل اختلاف ها بر سر قیمت گاز به حال تعلیق درآمده بود.
با وجود کاهش تولید روسیه، گازپروم برای خرید 30 میلیارد متر مکعب گاز در سال جاری میلادی با ترکمنستان به توافق رسید؛ به طوری که تحلیلگران این تلاش روسیه را گامی در زمینه حفظ جایگاه این کشور به عنوان عرضه کننده گاز در آسیای میانه برشمردند.
شاید بتوان کاهش تولید گاز روسیه را ضربه ای به وجهه این کشور به عنوان قدرت اول انرژی جهان برشمرد، اما این کشور توانست در سال گذشته میلادی در تولید نفت خام از عربستان سعودی به عنوان بزرگ ترین تولیدکننده نفت جهان پیشی بگیرد. البته این در حالی است که عربستان سعودی به عنوان یک عضو سازمان کشورهای صادرکننده نفت (اوپک)، در جهت عمل به توافق های صورت گرفته در این سازمان، سال 2009 تولید خود را کاهش داد.
بنا بر اعلام وزارت انرژی روسیه، این کشور 494 میلیون و 200 هزار تن نفت خام به علاوه میعانات گازی در سال 2009 تولید کرد که 2/1 درصد بیشتر از مدت مشابه سال قبل از آن است؛ این در حالی است که آژانس بین المللی انرژی از تولید 397 میلیون تنی نفت خام بدون میعانات گازی از سوی عربستان سعودی خبر داده بود.
ترجمه: صفیه شیخ بابایی