به گزارش شانا، قیمت هر بشکه نفت خام برنت دریای شمال که در ساعات پایانی معاملات هفته گذشته (جمعه، هشتم اسفند) به حدود ۷۱ دلار رسیده بود، پس از بازگشایی بازار در هفته جاری (دوشنبه، ۱۱ اسفند) با جهش بیش از ۱۵ درصدی تا مرز ۸۲ دلار پیش‌روی کرد و بالاترین سطح در هفت ماه اخیر رسید.

این شاخص در ادامه امروز و ساعت ۱۵ و ۴۳ دقیقه (سه‌شنبه، ۱۲ اسفند) به مرز ۸۵ دلار به ازای هر بشکه رسیده است که بالاترین قیمت از ژوئیه ۲۰۲۴ است.

شهادت رهبر معظم انقلاب اسلامی در پی تجاوز صهیونیستی-آمریکایی به ایران و تشدید بی‌سابقه تنش‌ها در منطقه غرب آسیا، مهم‌ترین عامل جهش قیمت نفت در اوضاع کنونی به‌شمار می‌آید.  

تحلیلگران معتقدند با توجه به اینکه چشم‌اندازی برای کاهش سریع تنش وجود ندارد، تنگه هرمز در عمل بسته شده و ایران تمایل خود را برای هدف قرار دادن زیرساخت‌های انرژی در منطقه نشان داده است، خطرهای افزایشی همچنان وجود دارد و با طولانی شدن زمان درگیری، این ریسک‌ها افزایش می‌یابد.

شاهرگ انرژی جهان در آستانه انسداد کامل

تنگه هرمز یکی از مهم‌ترین گذرگاه‌های آبی جهان است که خلیج فارس را به خلیج عمان و دریای عرب متصل می‌کند. این تنگه، تنها مسیر آبی برای صدور نفت و گاز کشورهای حوزه خلیج فارس است و از آن به عنوان حیاتی‌ترین شریان انرژی جهان یاد می‌شود.

بر اساس داده‌های ارائه شده از سوی اداره اطلاعات انرژی آمریکا روزانه ۲۱ تا ۲۲ میلیون بشکه نفت خام از تنگه هرمز عبور کرده که این مقدار معادل ۲۰ درصد از مصرف جهانی نفت و بیش از ۳۰ درصد صادرات نفت اوپک است.

افزون بر این مقدار نفت، حدود ۲۰ تا ۲۵ درصد کل تجارت دریایی در حوزه‌های مختلف از جمله گاز طبیعی مایع شده (ال‌ان‌جی)، میعانات گازی و مواد معدنی در کنار مقدار قابل‌توجهی از دیگر کالاهای مورد نیاز کشورهای دنیا از طریق این تنگه انجام می‌شود.

تاکنون چند نفتکش که به صدور اخطار از سوی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی بی‌توجهی کردند، هدف حمله قرار گرفته‌اند و هم‌اکنون بیش از یک هزار و ۱۰۰ نفتکش و کشتی تجاری در این محل با اختلال‌های ناوبری از جمله اختلال جی‌پی‌اس (GPS)  روبه‌رو شدند و توان حرکت ندارند.

بر اساس پیش‌بینی بانک جی‌پی‌مورگان، چنانچه یک درگیری تمام‌عیار در جنوب غرب آسیا منجر به اختلال مداوم در جریان نفت از طریق تنگه هرمز شود، قیمت نفت خام برنت می‌تواند به ۱۲۰ دلار در هر بشکه برسد.

گفته می‌شود در صورت انسداد کامل تنگه هرمز، تولیدکنندگان نفت در منطقه تنها حداکثر تا ۲۵ روز قادر به ادامه تولید خود هستند، موضوعی که بازار نفت را با بحرانی جدی روبه‌رو می‌کند.

قیمت گاز در اروپا پرواز کرد

فارغ از نفت، مسدود ماندن تنگه هرمز بر قیمت گاز طبیعی در کشورهای مختلف نیز تأثیری بسیار داشته است، از رشد ۹۰ درصدی قیمت در انگلیس گرفته تا افزایش بیش از ۵ درصدی در بازار ایالات متحده آمریکا.

توقف تولید ال‌ان‌جی قطر به‌دلیل پربودن مخازن و نبود نفتکش برای عبور از تنگه هرمز و صادرات این محصول است.

آرامکو زیر آتش ...

یکی از دیگر عوامل افزایش قیمت نفت در دو روز اخیر، حمله‌های پهپادی به تأسیسات شرکت دولتی نفت سعودی آرامکو عربستان بود. 

بر همین اساس فعالیت «رأس‌تنوره» به‌عنوان بزرگترین پالایشگاه آرامکو با ظرفیت پالایش روزانه ۵۵۰ هزار بشکه نفت متوقف شد. البته دباره عامل این حمله تردید وجود دارد و تهران مسئولیت آن را نپذیرفته است.

در مجموع به نظر می‌رسد با ادامه و تشدید تنش‌ها در منطقه غرب آسیا و تداوم درگیری بین روسیه و اوکراین، تحولات ژئوپلیتیک مسیر قیمت نفت در کوتاه‌مدت را ترسیم می‌کنند و هر تصمیم دیگری همچون آغاز روند لغو تدریجی کاهش عرضه داوطلبانه کشورهای ائتلاف تولیدکنندگان عضو سازمان کشورهای صادرکننده نفت (اوپک) و متحدانش (اوپک‌پلاس) از آوریل 2026 پس از سه ماه وقفه، قادر به جلوگیری از روند افزایشی قیمت نفت نیست.